Sieniawa to duża i stara wieś na lewym, płaskim brzegu Wisłoka. Chociaż najstarsza wzmianka o niej, mówiąca o młynie sieniawskim (molendino Syenauensi) (A. Fastnacht 2002, s. 132), zapisana została w 1437 r., to prawdopodobnie osada istniała wcześniej, w czasach ruskich, czyli już przed pierwszą połową XIV w. Przypuszczalnie wówczas w jej granicach znajdowały się też tereny dzisiejszego Głębokiego. Ta ostatnia miejscowość wyrosła później jako przysiółek Sieniawy - Pawłowa Wola.
Dokument z 1443 r. wymienia nazwiska mieszkańców: Chodor i Seńko. Z dużym prawdopodobieństwem można uznać je za ruskie, ale raczej jest to już ślad migracji wołoskich, niż relikt starszego osadnictwa. A kolonizacja wołoska musiała odegrać istotną rolę w rozwoju wsi, skoro w 1921 r. na 952 mieszkańców aż 844 było grekokatolikami. W okresie międzywojennym ludność Sieniawy zaliczano do grupy etnograficznej Dolinian, a nie do Łemków. W 1945 r. ze wsi wysiedlono na Ukrainę 178 rodzin (802 osoby). Pozostała po nich drewniana cerkiew z 1874 r. Wychodźców osiedlono w rejonie kozowskim na Tarnopolszczyźnie.
Nazwa miejscowości nie daje się interpretować jednoznacznie. Najstarszy jej zapis - Szynyawa - pochodzi z 1438 r. Językoznawcy objaśniają ją na gruncie języka wschodniosłowiańskiego. W. Makarski (1986, s. 147) - łączy to miano z ukraińskim si(-y)n`awa ‘głębia w rzece’, a Z. Stieber (1948, s. 46) sądzi, że polska forma - Sieniawa - jest spolszczeniem ruskiej, oznaczającej ‘siną wodę’. Dodam, że mamy jeszcze dwie Sieniawy: wieś koło Rabki oraz miasto w północnej części województwa podkarpackiego.
Nazwę pierwszej, która występuje na obszarze czysto polskim, W. Lubaś (1968, s. 134) wyprowadza od słowa sień ‘cień’. Takie było pierwotne znaczenie sieni i w przypadku ojkonimu mogło wskazywać osadę zacienioną. To tłumaczenie - jako trzecie - można też przyjąć dla naszej Sieniawy. Z kolei miano miasta nad Sanem jest przykładem nazwy ponowionej. Została ona przeniesiona przez Sieniawskich z pierwotnej siedziby tego rodu w rejonie Winnicy na osadę założoną przez nich w 1672 r.
Przedwojenna zabudowa Sieniawy tworzyła zwarty ciąg domów na zachodnim brzegu Wisłoka, od dworu na północy po granicę z Głębokiem. Teren dworski był poniżej dzisiejszej zapory. Pod koniec XIX w. kupił go znany galicyjski polityk Włodzimierz Gniewosz. Budynek i pola na zachód od niego pozostały w rękach tej rodziny do 1944 r. Jeszcze przed I wojną światową przez obszar „pański” wytyczono drogę, którą dzisiaj uważamy za główną. Pierwsze domy przy niej pojawiły się w okresie międzywojennym. Otrzymały określenie Gniewoszówka. Obecnie, z perspektywy czasu, można powiedzieć, że jest to nazwa pamiątkowa. Pojedyncze zabudowania przy tej samej drodze i na południe od Gniewoszówki, których powstanie przypada gdzieś na lata 70. XX wieku, to tzw. Palestyna. Jest to nazwa przeniesiona, która nawiązuje do terenów w dzisiejszych granicach Izraela przypuszczalnie poprzez jakieś skojarzenie topograficzne.
Otoczenie cerkwi i szkoły, czyli środkowa część dawnej Sieniawy, ma określenie Brzeg. Poniżej niego, w głębokiej dolinie Wisłoka, dzisiaj pod wodami zbiornika, istniało osiedle Pod Brzegiem. Jeszcze w latach trzydziestych minionego stulecia było tu kilka (około 10) domów, młyn i tartak. Leżąca w pobliskim zakolu rzeki równina miała piękną wołoską nazwę - Sihota. Ale o toponimach Sieniawy opowiem w następnej wycieczce.
Wojciech Krukar